Ekonomi Haber - Ege Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği’nin 2025 yılı ilk yarı verilerine göre Türkiye, su ürünleri ihracatında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 4 artış kaydederek 974 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Ancak miktar bazında ihracat yüzde 13 düşerek 132 bin 500 ton seviyesine indi.
Yılın ilk yarısında levrek ihracatı yüzde 10 artışla 303 milyon dolara, çipura ihracatı ise yüzde 8 artışla 273,7 milyon dolara ulaştı. Aynı dönemde yüzde 17’lik artış gösteren Türk somonu ise 217 milyon dolarlık ihracat geliriyle sektörün ihracat artışında lider oldu.
78 ülkeye su ürünleri gönderen Türkiye’nin ihracat pazarında Rusya ilk sırada yer alırken, onu İtalya, Hollanda, Yunanistan ve İngiltere takip etti.
Türkiye Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçı Birlikleri Sektör Kurulu Başkanı Sinan Kızıltan, ihracat miktarında gerileme yaşanmasına rağmen fiyatların ortalama yüzde 20 artmasının döviz girişini artırdığını belirtti. Rakip ülkelerdeki üretimin düşmesi ve katma değerli ürünlerin ihracatının artması, fiyatların yükselmesinde etkili oldu. Kızıltan, sektörün 2025 yılı sonunda 2 milyar dolarlık ihracat hedefine ulaşacağına inandığını vurguladı.
Türkiye genelinde 2000 civarında balık çiftliğinin bulunduğunu ve binlerce ailenin geçimini bu sektörden sağladığını dile getiren Kızıltan, Akdeniz balıklarının dünya çapında artan bir talep gördüğüne de dikkat çekti.
Karadeniz Üretimi ve Türk Somonunun Yükselişi
Tarım ve Orman Bakanlığı desteklerinin sektöre önemli katkı sunduğunu belirten Kızıltan, yeni üretim alanlarının yatırımcılara tahsis edilmesinin sektör için önemli bir adım olduğunu ifade etti. İklim değişikliği nedeniyle bazı levrek üretiminin Karadeniz’e kaydırıldığını ve burada halen büyük bir üretim potansiyeli bulunduğunu söyledi.
Türk somonunun ihracatındaki hızlı artışa değinen Kızıltan, 2019 yılında 29 milyon dolar olan ihracatın geçen yıl yaklaşık 17 kat artarak 498 milyon dolara çıktığını belirtti. Sinop, Samsun, Giresun, Trabzon, Rize ve Artvin’deki sahil çiftliklerinde yılın ilk yarısında 32 bin ton Türk somonu üretildiğini ifade etti.
Hasadın temmuz ayında tamamlandığını belirten Kızıltan, yıl sonuna kadar üretilen tüm ürünlerin satılacağını ve Karadeniz’deki üreticilere 500-600 milyon dolar civarında ihracat geliri sağlayacağını öngördüklerini söyledi. Karadeniz’deki yatırımların ve işlenmiş ürünlerin artmasıyla yeni pazarlara erişimin genişleyeceğini kaydeden Kızıltan, en geç 2035 yılına kadar Türk somonundan yıllık 1 milyar doları aşan bir gelir hedeflediklerini vurguladı.
Bu yılın ilk yarısında gerçekleştirilen 217 milyon dolarlık Türk somonu ihracatının yaklaşık 151 milyon doları Rusya’ya yapılırken, Belarus ve Japonya da önemli pazarlar arasında yer aldı.
