Ekonomi Haber - Piyasadaki gerileme yalnızca aylık verilerle sınırlı kalmadı, haftalık hareketlerde de düşüş sürdü. Son haftada Türkiye’nin önemli yumurta üretim merkezlerinden Afyon ve Kayseri’de 10 kuruş ila 20 kuruş düşüş görüldü.
Sektör temsilcileri, fiyatlardaki düşüşün temel nedeninin arz fazlası olduğunu belirtirken, “mayıs çukuru” olarak bilinen düşük tüketim dönemine girilmesinin de baskıyı artırdığını ifade ettiler. Sektörün gündemindeki bir diğer konu ise İran ile ABD-İsrail arasındaki gerilim nedeniyle bölgeye yapılan sevkiyatların sekteye uğraması ve bazı gönderilerin teslim edilememesi oldu.
“Üretici yüzde 20 zararına üretim yapıyor”
YUM-BİR Başkanı İbrahim Afyon, sektörün yüzde 120 üretim yeterliliğine ulaştığını ve yaklaşık yüzde 20’lik bir üretim fazlası bulunduğunu belirterek, bunun fiyatları aşağı çektiğini söyledi. Son bir ayda yumurta fiyatlarında yaklaşık yüzde 25’e varan düşüş yaşandığını belirten Afyon, üreticinin şu anda zararına satış yaptığını söyledi. “Maliyetimiz 115 lira olan bir koli yumurta 90–95 liraya satılıyor. Yani üretici yaklaşık yüzde 20 zarar ediyor” dedi. Fiyat baskısının üretici üzerinde ciddi bir stres oluşturduğunu dile getiren Afyon, “Üretici yumurtayı artık hem borç çevirmek hem de günü kurtarmak için satmak zorunda kalıyor” diye konuştu.
İhracatta kota ve Körfez sıkıntısı
İhracat tarafında da sorunlar yaşandığını aktaran Afyon, aylık 1000 tonluk ihracat kotası bulunduğunu, ancak Körfez bölgesine yapılan sevkiyatlarda lojistik problemler nedeniyle bazı ürünlerin teslim edilemediğini söyledi. “Bazı gemilerdeki ürünler teslim edilemedi. İmha edilecek. Bu da ihracatçıya ek maliyet olarak yansıyacak İhracatçı ürün parasını almayı bırakın, ürünün imha edilmesinin maliyetini karşılamak zorunda kalacak” ifadelerini kullandı.
“Mayıs çukuru” etkisi
Sektörün “mayıs çukuru” olarak bilinen düşük tüketim dönemine girdiğini belirten Afyon, depolanamayan yumurtaların sanayiye yönlendirildiğini belirerek, “Normalde 3,5 liraya mal ettiğimiz yumurtayı 2 liraya sanayiye veriyoruz. Bu da ciddi zarar anlamına geliyor” diye konuştu.
“Risk kadar fırsat da var”
Ege Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği Başkanı Bedri Girit, ihracat tarafında bazı sıkıntıların bulunduğunu ancak asıl sorunun sistemsel kısıtlamalar olduğunu söyledi. Girit, ihracatın sınırlandırılmasının iç piyasada üretim fazlasını artırarak fiyatları da baskıladığını ifade ederek, “Üretim arttıkça ve ihracat kısıtlandıkça iç piyasada fiyat dengesi bozuluyor” değerlendirmesinde bulundu.
Girit, özellikle yumurta ve kanatlı ürünlerinde uygulanan ihracat kotalarının sektörü zorladığını belirterek, “Şu an belirli ürünlerde izin sistemi var. Bu da ticareti yavaşlatıyor ve maliyetleri artırıyor” dedi.
İhracatın önündeki engellerin kaldırılması gerektiğini ifade eden Girit, Türkiye’nin bu dönemde önemli bir ihracat fırsatı bulunduğunu ancak mevcut düzenlemeler nedeniyle bu avantajın yeterince kullanılamadığını söyledi. “Şu anda pazar aslında açık ama biz kendi içimizdeki kısıtlamalar nedeniyle rekabet gücünü kaybediyoruz” diyen Girit, ihracatın yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda piyasa dengesi açısından da kritik olduğunu vurguladı.
|
Başmakçı |
Kaytaş |
||||
|
Sınıf |
16 Mart |
13 Nisan |
16 Mart |
13 Nisan |
|
|
Duble |
4,2 |
3,2 |
4,10 |
3,10 |
|
|
Eski ana |
4,1 |
3,1 |
4,05 |
3,05 |
|
|
Yeni ana |
4,0 |
3,0 |
3,95 |
2,95 |
|
|
Yarka |
3,8 |
2,8 |
3,65 |
2,65 |
|
|
Piliç |
3,0 |
2,3 |
3,25 |
2,25 |
|
|
Klavuz |
2,6 |
1,9 |
2,75 |
1,75 |