Yeni yılın ilk haftaları… Ekonomik koridorlar yoğun ve vatandaş yine aynı soruyu soruyor: "Hurda teşviki gelecek mi, ÖTV'siz araba olacak mı?"
Aslında bu konu birkaç yılda bir gündeme geliyor. Sonra rafa kaldırılıyor, sonra tekrar ele alınıyor. Ancak bu sefer durum biraz farklı, çünkü hazırlanan taslak sadece otomotiv sektörünü değil, sosyal politikayı da kapsıyor.
Söz konusu paketin amacı şöyle:
25 yaşını aşmış, bakımsız, çevreye zarar veren ve güvenlik riski oluşturan araçları trafikten kaldırmak ve yerine yeni, yerli bir ürün koymak.
Bir yönüyle çevresel, bir yönüyle güvenlik, bir yönüyle de ekonomik bir hamle.
Ancak bu sefer taslak, klasik hurda teşvikinden bir adım öteye gidiyor çünkü hedef grup değişiyor:
En az üç çocuğu olan geniş aileler ve düşük gelirli vatandaşlar…
Yani bu sadece eski bir arabayı yenisiyle değiştirmekle ilgili değil. Henüz arabası olmayan bir aileye kapıyı açmakla ilgili.
Ama fiyatlara bakın…
Günümüzde yeni otomobillerin fiyat etiketlerine bakınca endişeli düşüncelerden kaçınmak zor. İkinci el otomobil piyasası bile artık sadece düşük gelirli vatandaşların hayal edebileceği bir şey. Peki nasıl satın alınır?
Bu durumda, "ÖTV'siz yerli üretim otomobiller" hakkındaki vaatler kulağa hoş geliyor.
Heyecan uyandırıyor.
Beklentileri yükseltiyor.
Şunu da belirtmek gerekir: Otomotiv sektörü, faaliyet hacmini sürdüren vergi ve teşviklerle desteklenen bir alandır. Vergisiz otomobil satışlarını ekonomistler hayal etmekte zorlanıyor. Bazı uzmanlar, bütçe gerçekleri ve sorunları nedeniyle bunun zor olacağını iddia ediyor.
Ancak bazı politikacılar bunun tam tersini iddia ediyor: "Bunu yapacağız; yoldayız."
Peki gerçek ne?
Gerçek şu ki: Henüz ortada resmileşmiş bir yasa yok.
TBMM’ye gelmesi bekleniyor, teklifler var, kulisler konuşuyor. Fakat henüz yürürlük yok..
Dolayısıyla mevcut durum, tam olarak “umutlu belirsizlik”.
Ancak işin olumlu tarafına bakacak olursak, böyle bir planın potansiyel olarak olumlu bazı özelliklerini belirlemek mümkün:
Çevre ve güvenlikteki iyileşme faydalı olarak değerlendirilebilir.
Yerel sanayiyi desteklemek ekonomik açıdan akıllıca görünüyor.
Çok çocuklu ailelere yönelik sosyal destek, toplumsal açıdan doğru noktalara değiniyor.
Özetle, doğru uygulandığı takdirde bunun çok yönlü potansiyel faydaları olacaktır.
Son söz olarak...
Hurda otomobil teşviki, otomobille ilgili bir konudan çok daha fazlası.
Bu, yaşam kalitesi, sosyal politika ve ekonomik gerçeklerle ilgili bir konu.
2026 yılı, bu konunun sadece yazılı bir öneri olmaktan çıkıp hayata geçip geçmeyeceğini gösterecek.
Bekleyip göreceğiz...